“जानूदादय” (१३/०२/२०२१)

 आज शनिवार, तेरा फेब्रुवारी, आपल्या दोनतलाव गावपरीवरासाठी अतिशय दु:खद दिवस. आपल्या गावातील एक मावली हरपली. आपल्या सालुकाकाची सून, पिटर उर्फ मंगाकाकाची धर्मपत्नी आणि क्लेमेंट (रमेश) डिमेलो ह्याची माता जानूदादय आपल्या लाडक्या रमेशला नव्हे तर संपूर्ण गावपरीवाराला सोडून अनंताच्या प्रवासाला निघाली. सुस्वभावी, प्रेमळ, पापभिरू, धार्मिक, मनमिळावू , अबोल, मेहनती अशा अनेक उपाधी कमी पडतील असे एक व्यक्तीमत्व आपल्यातून निघून गेले. सालुकाकाची मोठी सून म्हणून तीने गृहप्रवेश केला. चार ते पाच म्हशी हेच घरचं भांडवल. पुढे तीन भावाचं हे कुटुंब विभक्त झाले. गरीबी पाचवीला पुजलेली. आपल्या एकुलत्या एक काळजाच्या तुकड्याला (रमेशला) माहेरी ठेवून ईथे मोलमजुरी करीत आपले पोट भरत होती. त्यावेळी अडीच ते तीन रुपये दिवस मजूरीवर ती जगत होती. गावात काही ठरावीक कुटूंबे सोडली तर बाकी सर्व कुटूंबे गरीबीतच दिवस काढीत होते.  


मंगाकाका अकाली निघून गेले. केवळ रमेशला मोठं करावं ह्या ध्येयावरच ती जगत होती. मामाकडे शिक्षण पूर्ण करून तो आईकडे आला व लवकरच गावात रूळला. पुढे शिक्षकी पेशा पत्करून कामाला लागला आणि आपल्या प्रिय आईची मनोभावे सेवा करू लागला. रमेशने कुटुंबीयां समवेत आपल्या घराचे काम पूर्ण करून आईसाठी एक सुस्वभावी सून आणली. कष्टाळू जीवन जगलेल्या आईचं पुढील आयुष्य सुखात जावं ह्या भावनेनं तो तिच्यावर प्रेम करीत होता. त्यातच तीला डायबेटिस ह्या दुर्धर आजाराने ग्रासले. रमेश प्रमाणे रमेशच्या मिसेसने सुध्दा आपल्या सासूवर अतोनात प्रेम केले व नोकरी सोडून जमेल तेवढी सेवा केली. एकटे पणाचे जीवन जगत जगत सून व दोन नातवंडा सहीत तीचे एक पंचकोणी कुटुंब तयार झालं. आपल्या नातवाला SSC ला पोहोचल्याचा आनंद घेऊन आज ही मावली मंद ज्योती सारखी हळूहळू विझली. 


रमेश, खरंच तुझी आई म्हणजे मंदीराचा कळस, संस्काराचं भंडार, देवाचं प्रतिरूप.  

रमेश, हे जे काही मी लिहीले आहे ते खरे आहे व मी त्याचा एक साक्षी आहे. अशी माऊली सारखी आई लाभणे हे एक भाग्यच आहे.  


अशा ह्या मोठीकाकयला भावपूर्ण श्रद्धांजली 🙏🏿🙏🏿


----समाप्त---/

या ब्लॉगवरील लोकप्रिय पोस्ट

भावपूर्ण श्रद्धांजली - पॅट्रीक डिमेलो

 तेरे एक बूॅंद के प्यासे हम मंगळवार दिनांक १३ फेब्रुवारी च्या भर दुपारी अतिशय दुःखद, अविश्वसनीय परंतु दुर्दैवाने खरी असलेली असलेली एक बातमी वाॅटसअॅपच्या सर्व ग्रुप वर येऊन धडकली आणि सगळ्यांची झोप उडाली. सगळीकडे अंधारून आले. वाटा निस्तेज झाल्या आणि मन सुन्न झाले. पॅट्रिक तुझ्या जाण्याची ती बातमी होती. आदल्याच दिवशी तू हाॅसपिटल मधून घरी आला होतास हे समजले. मुळात तू रूटीन चेकअप साठी तुमच्या बी. ए. आर. सी. च्या हाॅसपिटल मधे गेला होतास. पत्नी वेरोनिका तुझ्या बरोबर येत होती परंतु तू तिला मना केले. तुझ्या मनात काय द्वंद्व चालले होते हे कोणाला समजले नाही. परंतु तुझा प्रवास क्षणाक्षणाला मॄत्यू च्या समीप चालला होता. प्रत्येक जिवंत माणसाचा प्रवास असाच असतो. तुला हाका ऐकू येत होत्या. मला आता गेले पाहिजे हे तुझ्या मनाने ठरविले होते. तुझी पूर्ण तयारी झाली होती. जिथून आलो तिथेच जाणे म्हणजे मॄत्यू. म्हणून तो कधी अ सुंदर असू शकत नाही. ज्याच्या वर प्रेम केले, ज्याच्या इच्छेप्रमाणे वागलो, ज्याचा ध्यास घेतला तेथ पर्यंत जाणे म्हणजे मॄत्यू असतो. पॅट्रिक सीमा चित्रपटातील तू एक प्यार का सागर है हे तुझं आव...
Read more »

//// “बेड्याला लागलेली आग” //// - 21/06/ 2023

 आज बुधवार 21 जुन 2023. बरोबर पन्नास वर्षा पूर्वी आजच्याच तारखेला म्हणजे 21 जुन 1973 (गुरूवार) नंदाखाल मधील दोनतलाव, येथील नारोळ विभागातील एका बेड्याला रात्री 11.15pm च्या सुमारास अचानक आग लागली. गावात हाहाःकार माजला. हे बेडे शेंडूबाबा, झ्यावबाबा व बस्त्याव बाबा ह्या कुटुंबियांचे होते. गावात हे बेडे सर्वात मोठे होते. ह्या बेड्याचे विशेष म्हणजे ह्या बेड्याच्या बांधकामासाठी चुना माती व गुळाचा वापर करण्यात आला होता. ह्या बेड्याचा दरवाजा सागवान लाकडाचा होता व तो भरीव नक्षीकाम व कलाकुसरीने मढवलेला होता. तसेच हा दरवाजा 17 ते 20 फुट उंच व 12 ते 14 फुट रुंद असा भव्य व स्पेक्टॅक्यूलर होता. आगाशितील फडक्याच्या वाडयाच्या दरवाजा सारखा राजेशाही असाच होता. बेडेही अवाढव्य असल्यामुळे तो त्या बेड्याला शोभून दिसत होता. ऐकीव गोष्ट अशी कि ह्या कुटूंबियांचा एक पुर्वज “कतू दमेल” (सिनियर) ह्यांचा आगाशी भाटीबंदर येथे पळीचा म्हणजे लायसन्सचा धंदा होता. त्यावेळेला त्या बंदरावर आलेला हा भव्य दरवाजा कतू दमेलच्या नजरेत भरला व आपल्या ओळखीचा फायदा घेऊ...
Read more »

आपला एलायस डिमेलो - 14/01/2024

 जगात दोनच गोष्टी वक्तशीर आहेत त्या म्हणजे सुर्य आणि मृत्यु. मृत्यु हा अटळ असतो. तो चोर पावलांनी येतो. तो कल्पना देऊन येत नाही. तो बेमालूम पणे येतो. पण त्याचं स्वतःची वेळ मात्र ठरलेली असते. तो वक्तशीर असतो. नियतीने आखलेल्या अटळ रेषा कोणाला पुसतां येत नाहीत.   एलायस मृत्युने तुला दोन वर्षांपूर्वीच कवेत घेतलं होतं. तु बरा होऊन फिरायला लागलास. पुन्हा जेष्ठ नागरिकांच्या सहलीत सहभागी होऊ लागलास. त्यात एक-दोन फॅारीन टुर्स सुद्धा तू केल्यास. तु पर्यटनाचा भोक्ता होतास. परंतू नंतर मात्र तुला आजारपणाच्या महागड्या बिछान्यावर जावं लागलं. तुझ्या आजारपणात रेडियेशन व केमोसाठी व डॅाक्टर भेटीसाठी सुकीबायला तुझे तिन्ही भाऊ, भावजी व मेहुणा नेल्सनची फार मदत झाली ते आम्हालातरी विसरतां येणार नाही. तुझ्या सेवेत आमची सुकीबाय थकलेली दिसत होती पण तीने धीर मात्र सोडला नव्हता. तिचे अविरत प्रयत्न चालू होते. तुझ्या वेदना ती स्वताकडे घेऊ शकली नाही हाच काय तो फरक.      एलायस , तू एक चांगला मित्र होतास. तुझा मित्र गोतावळा मोठा होता. स्वभावाने शांत व मनमिळावू होतास. तू स्नेहाळ अंत:क...
Read more »

///// आई उर्फ दादी ///// - 29/08/2020

 आईचा महीमा फार वर्णीण्यात आला आहे. “स्वामी तिन्ही जगाचा आई वीना भिकारी”, “आई म्हणजे देवाचे प्रतिरूप”, “तुझ्या सारखी आई असता पडेल आम्हा कसली वान”. आजची ही आई म्हणजे फादर रेन्वीक दाबरे ह्यांची म्म्मी. तिला सर्व मुले प्रेमाणे दादी ह्या नावाने हाक मारीत असत. मी सुध्दा तिला दादी म्हणूनच संबोधित असे. दादी फार प्रेमळ, धार्मिक, सुस्वभावी, व सुसंस्कारीत होती. फादर रेन्वीक वरून तीची ओळख झाली होती. व त्यावरून दादीकडे आमचे जाणेयेणे होते. तिच्या प्रेमळ स्वभावामुळे आमचा घरोबा निर्माण झाला होता. तिला पाच अपत्ये (तीन मुली व दोन मुलगे) तरीही ती मुलींची भुकेली होती आणि म्हणूनच कि काय ती वेरोनला मुली प्रमाणे मानत होती. आममचं त्या बाजूने ब-याच वेळा जाणं होत असे. तर अशावेळी हमखास दादीकडे जाणं व्हायचं. तेव्हा दादी निर्मळ नाक्यावर जाऊन आमच्या साठी गरमागरम पॅटीस घेऊन यायची. माझ्यासाठी न सांगतां बिन साखरेचा चहा ती बनवीत असे. निघताना ती आम्हाला पिशवीत पिकलेली भुरीची केळे, कधी वेलचीची, कधी लांबदुधी (सकेनी), कधी पालक तर कधी बिस्कीटाचा पुडा असं काहीनकाही प्रेमा पोटी देत असे. एप्रिल- मे मधे कांद्याच्...
Read more »

प्रतिबिंब - 06/05/2023

 (लिनेट आणि दादा तुम्हाला आजच्या गृह प्रवेशा निमीत्त आप्पांचे दोन शब्द)    ////////(₹)//////// आपल्या प्रतिबिंब ह्या नवीन घरातील गृहप्रवेशा बद्दल आपले अभिनंदन. एक ऐतिहासिक आठवण म्हणजे आजच्याच दिवशी सन १८८९ मधे पॅरीस मधील वर्ल्ड फेमस मॅान्यूमेंट “आयफेल टॅावर “ चे उद्घाटन झाले होते. एक अनपेक्षित जुळून आलेला योगायोग. माझ्या जन्मदिनाचे औचित्य साधून तुम्ही मला उपकृत केले त्या बद्दल आपले मनःपूर्वक आभार.     आपल्या महाराष्ट्रात   विमल लिमये हि एक कवयित्री होऊन गेली. अलीकडेच म्हणजे 2018 मधे त्यांचं पुण्यात वयाच्या 88 व्या वर्षी निधन झाले. त्यांच्या, आदर्शाचा अर्क व संस्काराचा दर्प ओतप्रोत भरून असलेल्या कवितेचे वाचन बहुतेक सर्व नवीन घरात गृह प्रवेश प्रसंगी केलं जाते. त्यातील पहीली ओळ म्हणजे “घर असावे घरा सारखे नकोच नुसत्या भिंती, त्यात असावा असावा प्रेम जिव्हाळा नकोच नुसती नाती” ! अर्थ असा कि त्या घरात येणाऱ्या प्रत्येक अतिथीच्या पायाची धुळ पवित्र मानली जावी, त्यांचे यथायोग्य स्वागत व्हावे, मानसन्मान व्हावा. ह्यात तुम्ही कुठे कमी पडाल असे वाटत ...
Read more »

स्व. कु. ललिता सोमा राणेकर - २३/११/२०२३

 हा आठवडा “कन्या आठवडा” म्हणून साजरा होत आहे. आणि ह्याच आठवड्यात ह्या कुमारी कन्येची प्राणज्योत अनंतात विलीन झाली. वडिल सोमाशेट व आई बेबी सह सहा बहीणी, एक भाऊ अशा संगीत, ताल, लय, रिदम (Rhythm) यांचा वास असलेल्या कुटुंबात ललिता हिचा जन्म झाला. रूपवान, गुणवान तरीपण लग्न न करण्याची सुप्त ईच्छा ती मनी बाळगून होती व बाबा-बेबीनेही ती हेरली होती. आपल्या पांच बहीणीच्या बाळंतपणांत ती सुद्धा बेबी बरोबर एका आईची भुमिका बजावत होती. म्हणूनच सर्व बहीणीला ती अतिप्रिय अशी दुसरी आई होती. कुटुंबात ती सर्वांची लाडकी होती. सोमाशेट तिला “बेटा” म्हणून हाक मारीत. आपल्या पाचही बहीणींची मुले तिला “लिया मावशी” अशी प्रेमळ हाक देत. सोमाशेटच्या शेवटच्या आजारपणात ललिताने केलेल्या सेवेला तोड नव्हती. आपल्या बेबीचीही (मम्मीची) तशीच सेवा करायची तिची इच्छा होती. पण नियतीला ते मंजूर नव्हते.   प्रेमळ स्वभाव, सर्वाशी अदबिने बोलणे, पाहुण्यांचे आदरातिथ्य करणे, मुलाबाळंची विचारपूस करणे आणि येणाऱ्या पाहूण्यास न चुकता चहा टाकणे हे गुण तिच्यात उपजतच होते. जेव्हा कधी जाणं व्हायचं थोडीशी विचारपू...
Read more »

मॅथ्यूचा हिरकमहोत्सवी वाढदिवस - 08/06/2023

  आज 8 June. आजचा दिवस आम्हा फलश्रुती, बकुळ व प्रतिबिंब कुटुंबांचा आनंदोत्सवाचा दिवस. आज आमच्या मातोश्री म्हणजेच आमची *जिजी* हिचा जयंती दिन. जिजीला भावपूर्ण आदरांजली. तसेच आज आमचे धाकटे बंधू मॅथ्यू यांचा 60th Birthday. म्हणजेच हिरक महोत्सव. साठ वर्षाचे वय झाल्या नंतर त्याला जेष्ठ नागरीक वा सिनीयर सिटीझन वा बुजूर्ग म्हणून संबोधिले जाते. पण जपानी डॅाक्टर वाड याच्या मते त्यांना बुजूर्ग न म्हणता “भाग्यवान” म्हणावे . मॅथ्यूच्या चेहऱ्यावरून त्याचे वय रिटायरमेंटचे वाटत नाही. मॅथ्यूचे वय जरी वाढले तरी मन मात्र तरूण आहे. आमचा मॅथ्यू एक साधा सरळ माणूस आहे. मागील एका बर्थडे पार्टीला त्याचे मित्र अजू पाटील मॅथ्यू बाबतीत म्हणाले होते “जे पोटात तेच ओठात”. राग,द्वेश, मद-मत्सर ह्या षड्रिपू पासून मॅथ्यू दुर आहे. मॅथ्यू म्हणजे आमच्या मुलांचे लाडके अण्णा. जत्रा असो, सर्कस असो, पिक्चर असो वा इतर करमणूकीचे कार्यक्रम अण्णा मुलांना नक्कीच घेऊन जाणार. अण्णाचे मुलावरील प्रेम व मुलांच अण्णावरील प्रेम हे अबाधित होतं व आजही आहे. अण्णाच्या बाबतीत मुलासोबतचा एक किस्सा नमूद करावासा वाटतो. अण...
Read more »

दिंडा कुरेल लेखाला अभिप्रायपर पेडीकरांना पत्र - 22/09/2013

 श्रीयूत बावतीस पेडीकर सर यास, आपला “दिंडा कुरेल यांची वंशावळ” व त्याला 200 वर्षाच्या पूर्व संदर्भाची जोड देऊन जो लेख प्रसिद्ध केला आहे त्याला तोड नाही. ऐतिहासिक ज्ञानाच्या झालरीने मढवून एक परीपूर्ण भरलेला संग्रहीत घडा आम्हापुढे रिक्त केला आहे. ह्या बाबतीत वाचा, वेचा आणि साठवा एवढेच म्हणता येईल. आपण केलेल्या जवळजवळ २०० वर्षा पासुनचा दिंडा कुरेल ते राजूशेट-जेम्सशेट यांच्या नातवंडा पर्यंतची वंशावळीतील नावे सुंदर व दुर्मिळ फोटो सहीत आम्हापुढे ठेवलेली आहेत त्याला तोड नाही. अत्यंत मेहनतीच्या व जिकरीच्या कामांची धुरा तुम्ही आपल्या खांद्यावर सहज उचललेली आहे व उचललेलं धनुष्य खंबीर पणे पेललं आहे. आपलं लिखान सत्त्यावर आधारित आहे म्हणून स्तुत्य आहे. त्याला प्रामाणिक पणाची धार आहे. तसेच त्या लिखाणात अहंकाराचा अभाव दिसून येतो. म्हणून हे लिखान कमालीचे झालेले आहे. हे नक्कीच येऱ्यागबाळ्याचं काम नव्हे. माणसाच्या हृदयाशी हृदय जोडण्याचं काम ह्या कुटुंबियानी केलेलं आहे. सच्चाई, प्रामाणिकपणा व शालीनता ह्याद्वारे ते माणसाचे माणसाशी नाते निर्माण करीत असत. समाजसेवेचे बाळकडू त्यांच्या रक्तातच भिनलेले आहे. ...
Read more »